۱۸ آبان ۱۴۰۵

ناموران ایران - آلنوش طریان؛ زنی که آسمان را به تسخیر رویاهایش درآورد

آلنوش طریان را باید از برجسته‌ترین و اثرگذارترین استادان فیزیک ایران برشمرد. کوشش‌های بی‌دریغ او برای پیشرفت  این دانش در ایران، از یاد نرفتنی و درخور ستایش فراوان است. او را مادر دانش ستاره‌شناسی مدرن در ایران و نخستین زن فیزیکدان ایرانی می‌دانند. یاد او را در صدوششمین سال‌روز زاده‌شدنش گرامی می‌داریم.

زیست بوم ایران - زمین‌لغزه سیمره؛ ثبت جهانی شد

زمین‌لغزه سیمره از سوی اتحادیه بین‌المللی علوم زمین (IUGS)،به عنوان یکی از برترین سایت‌های میراث زمین‌شناختی جهان (IUGS Geological Heritage Sites) ثبت شد.

۱۷ آبان ۱۴۰۵

یادمان های تاریخی در مسیر سیلاب؛ سازه‌ها و پل‌های در خطر

بارندگی‌های شدید و گمان طغیان رودخانه‌ها بار دیگر نگرانی‌ها درباره وضعیت سازه‌ها، پل‌ها و محوطه‌های تاریخی در معرض خطر را افزایش داده است. هرچند تاکنون در لرستان، خوزستان، چهارمحال و بختیاری و ایلام گزارشی از آسیب جدی به آثار تاریخی اعلام نشده، اما شماری از پل‌ها، بافت‌ها و سازه‌های تاریخی این استان‌ها به دلیل جای‌داشتن در مسیر رودخانه‌ها و آبراهه‌ها، فرسودگی سازه‌ای یا شرایط توپوگرافی، همچنان در برابر سیلاب آسیب‌پذیرند.

۱۶ آبان ۱۴۰۵

تاریخ ایران در جهان - نام استان‌های دوازده‌گانه‌ی عراق در زمان ساسانیان

استان‌های دوازده‌گانه‌ی عراق در زمان ساسانیان و خلیفه‌های مسلمان:
استان «شادفیروز» یا «شاذفیروز»؛ استان «شادهرمز»؛ استان «شادقباد»؛ استان «بازیجان‌خسرو»؛ استان «شادشاپور» یا «کسکر»؛ استان «پادبهمن»؛ استان «بالا»؛ استان «اردشیر بابکان»؛ استان «زاب‌ها» یا استان «به‌دیو یاسفان»؛ استان «بهقباد بالا»؛ استان «بهقباد میانه»؛ استان «بهقباد پایین»

۱۴ آبان ۱۴۰۵

تاریخ و فرهنگ ایران - گودبرداری خانه‌ای در قزوین به لایه‌های باستانی رسید

در جریان گودبرداری و خاکبرداری یک خانه در حریم مسجد ـ مدرسه حیدریه در شهر قزوین، لایه‌های باستانی هویدا شد. مدیرکل میراث فرهنگی قزوین می‌گوید این عملیات عمرانی با آ‌نکه در حریم یک سازه تاریخی بوده، اما با استعلام از میراث فرهنگی، انجام شده و اکنون در پی این کشف، ‌متوقف شده است.

روز مازندران؛ جایگاه دودمان‌های تاریخی ایران

در سالنمای رسمی کشور، چهاردهم آبان‌ماه «روز مازندران» نامگذاری شده است. یک سبب این نامگذاری از آن‌رو است که فرهنگ و آیین‌های تاریخی و دامنه‌دار این استان پُربار و بسیار دل‌انگیز و شناخت آن برای هر ایرانی مایه‌ی سربلندی است. با این همه، برشمردن حتا فهرستی از آثار تاریخی، جاهای گردشگری و دیدنی‌‌های زیست‌بومی مازندران به‌سبب بسیاری و فراوانی آن‌ها، درازدامن و سیاهه‌ای بلندبالا خواهد شد. به بهانه‌ی این روز فرخنده، نگاهی گذرا به ویژگی‌های تاریخی و گردشگری استان مازندران می‌افکنیم.

۱۳ آبان ۱۴۰۵

نسک توران یا سکاییان، ترکان، اَران و آزربایگان | دانشور زرتشت‌ ستودِ | نسک خانی 13

زیست بوم ایران - بازگشت آرتمیا، پیام‌آور امید در پهنه ارومیه

پس از سال‌ها خشکی و پس‌روی، دریاچه ارومیه بار دیگر نشانه‌هایی از بازگشت زندگی را به نمایش گذاشته است؛ افزایش بیش از ۱۰ برابری حجم آب نسبت به سال گذشته، گسترش پهنه آبی و مشاهده دوباره آرتمیا، روزنه‌هایی از امید به بهبود وضعیت این زیست‌بوم ارزشمند گشوده است؛ هرچند راه  پایدارنگاه‌داشتن زندگی دریاچه همچنان ادامه دارد.

یادمان های تاریخی، از چین به سرزمین مهر بازگردانده شد

۱۵۱ یادمان (اثر) تاریخی ایران که برای نمایش به چین به امانت سپرده شده بود، پس از نزدیک به دو سال به کشور بازگردانده شدند.

سالروز درگذشت اکبر گلپایگانی؛ حنجره‌ طلایی آواز ایرانی

امروز سیزدهم آبان‌ماه 2585 شاهنشاهی، سومین سال درگذشت اکبر گلپایگانی، از استادان توانای موسیقی آوازی ایران است. او صدایی دل‌نشین داشت و ردیف‌ها و دستگاه‌های موسیقی سنتی ایران را استادانه آموخته بود. دوستداران گلپایگانی او را «مرد حنجره‌ طلایی آواز ایرانی» می‌نامیدند.