پژوهشهای تازه در گسترهی باستانی «کاراکاباک» در کرانههای (:سواحل) خاوری دریای کاسپین (:خزر) در قزاقستان، از نقش پررنگ ایران در شبکههای تجاری و فرهنگی باستانی اوراسیا پرده برداشته است. دستیابی به سکههایی از دورههای اشکانی و ساسانی در کنار آثار برجایمانده از بیزانس، چین و آسیای مرکزی نشان میدهد که این سکونتگاه باستانی، میان سدههای نخست تا ششم میلادی، بخشی از شبکه گسترده بازرگانی مبادلاتی بوده که ایران در آن نقشی کلیدی داشته است.
فصل دوم کاوشهای باستانشناسی در تپه تاریخی دژ بن خشرودپی بابل به شناسایی لایههایی از عصر مفرغ متاخر، دورههای دیگر تاریخی انجامید. یافتههایی که به گفته سرپرست این طرح، افزونبر آشکار کردن نشانههایی از یکجانشینی (:استقرارهای) کهن، گویای گسست محیطی و دگرگونی طبیعی در این پهنه نیز هست.
در دل خاک پربار الیگودرز، جایی که سدهها سکوت فرمان میراند، باستانشناسان به معمایی سنگی دست یافتهاند؛ مجموعهای از دالانها و اتاقهای زیرزمینی که چونان پلی میان تاریخ ساسانی و دوران پس از آن است.
زنگ بیسیکلت، هفاهف موتوسیکلت / زین دو بتر طاقطاق گاریِ بیدین
حالیا وقت نداریم به دیدار و سلام / آنچه راپورت رسیده است بماند تا شام
پیدا شدن یک دندان نیش سوراخشده گوزن در غار «یافته» خرمآباد، پژوهشگران را به یکی از مهمترین نشانههای زندگی انسانهای نخستین در فلات ایران رساند. اثری که با دیرینگیای نزدیک به ۳۹ هزار سال، از آن به عنوان یکی از کهنترین اشیای نمادین و تزیینی شناختهشدهی جهان و کهنترین نمونهی صنایع دستی شناختهشده در ایران یاد میشود.
باستانشناسان ایرانی در هگمتانه، به یک پایهستون هخامنشی، بازماندهی سامانههای هدایت آب و ساختار مهرازی (:معماری) قاجاری و پهلوی دست یافتند.
دو توله گمشده یوزپلنگ ماده «هلیا» در پناهگاه حیاتوحش میاندشت شناسایی و هویت آنها بهطور قطعی تایید شد. این رخداد به نگرانیهای چندماهه درباره سرنوشت این دو توله پایان داد.
گاندو، تنها تمساح بومی ایران و یکی از نمادهای طبیعی و فرهنگی بلوچستان (نماد برکت و پاکی آب)، بیش از هر زمان دیگری با خطر نابودی روبهرو شده است. این گونه ارزشمند که تنها گونه کروکودیل در ایران است و در تالابها، برکهها و رودخانههای جنوب سیستان و بلوچستان زیست میکند، اکنون قربانی خشکسالیهای پیاپی، کاهش منابع آبی و تخریب زیستگاههای طبیعی شده است.
ندا اخواناقدم، دانشیار پژوهشکدهی هنر، گفت: سکههای باستانی تنها ابزار دادوستد اقتصادی نبودهاند، بلکه همچون رسانهای تصویری به کار میآمدند و دربردارندهی پیامهای سیاسی فرمانرواییها بودند. سکهها، آن پیامها را در گسترهای پُردامنه منتشر میکردهاند.
