خـــرد ایــرانـی
۱۷ خرداد ۱۴۰۵
تاریخ و فرهنگ ایران - لرستان در جایگاه نخست میراث ملی کشور
امرداد: لرستان، سرزمین پلهای تاریخی و کهندژهای باستانی، همچنان بر بلندای میراثداری ایران ایستاده است. استانی که با ثبت ۲۷۰۰ اثر در فهرست ملی و در اختیار داشتن عنوان «پایتخت پلسازی ایران»، روایتی ژرف از مهندسی دوران هخامنشی تا دوره اسلامی را در پهنهای به گستردگی ۲۸ هزار کیلومتر مربع به تصویر میکشد.
واپسین فرصت برای نجات تپهی پنجهزار سالهی تهران
افزایش نگرانیها درباره کاوشها و دستدرازیهای پیدرپی به تپهی باستانی «کاووسیه» با بیش از 5 هزار سال دیرینگی، بار دیگر گفتوگوی تعیین پهنه و حریم این گسترهی تاریخی را به یکی از خواستههای کنشگران میراث فرهنگی و ساکنان منطقه تبدیل کرده است؛ گسترهای که در نزدیکی تهران جای دارد و ثبت ملی هم شده است.

۱۶ خرداد ۱۴۰۵
دستورِ ویژهی پیشوای تاجیکستان برایِ بهبودِ آموزشِ دبیرهی پارسی در راستای گسترشِ فرهنگِ آریایی
پارسیانجمن: امامعلیِ رحمان، پیشوای تاجیکستان که یگانهفرمانروای پاسدارنده و زندهکنندهی برخی از آیینهای ایرانِ باستان در جهانِ امروز است، به وزیرخانهی فرهنگ دستوری ویژه داده تا چونیِ (کیفیتِ) آموزشِ دبیرهی پارسی که تاجیکان آن را «الفبای نیاکان» میخوانند، در همهی آموزشگاههای تاجیکستان بهبود یابد.
قمیشلو – دالانکوه به شبکه جهانی یونسکو پیوست
همزمان با روز جهانی محیط زیست، یونسکو در اقدامی برای تقویت شبکه جهانی حفاظت از کره زمین، ۱۴ ذخیرهگاه زیستکره جدید در ۱۴ کشور جهان ثبت کرد.

۱۵ خرداد ۱۴۰۵
تاریخ و فرهنگ ایران - بادگیر چپقی سیرجان، شاهکار سازههای کویری ایران
در بخشهای کویری ایران هرجا را که بنگریم سازههای شگفتآوری را خواهیم دید که به آنها «بادگیر» میگویند. بادگیرها در یزد، کرمان، کاشان، سمنان و بخشهایی از بندرعباس و بوشهر به فراوانی یافت میشوند. برخی بادگیرها طرح و نمایی نوآورانه و دیدنی دارند. اما بادگیری که در سیرجان است، از گونهای دیگر است: دلربا در دیدن، یگانه در ساخت و نشانهای از مهرازی (:معماری) فریبای کویری ایران؛ سازهای که به آن «بادگیر چپقی» میگویند.

۱۴ خرداد ۱۴۰۵
۱۳ خرداد ۱۴۰۵
تاریخ و فرهنگ ایران - رازگشایی از آتشکدهی ویگُل؛ ناگفتههایی از یک تالار آیینی بیمانند
پیدا کردن تالاری ۱۴ متری با ۱۰ جفت پایهی گچی، درگاه و کلون در آتشکدهی ویگل، باستانشناسان را به این برآیند رسانده که با فضایی روبهرو هستند که نهتنها در میان آثار ساسانی نمونهای برای آن شناخته نشده، بلکه میتواند نگاه رایج به سازماندهی فضاهای دینی و آیینی آن دوره را دگرگون کند و به چالش بکشد. فضایی که بهگفتهی سرپرست کاوش این محوطه، احتمالا برای نگهداری و دریافت پیشکشها بهکار میرفته، اما هنوز کارکرد دقیق آیینِ در پیوند با آن بهدرستی روشن نیست.
۱۱ خرداد ۱۴۰۵
تاریخ و فرهنگ ایران - دِهتل؛ آوای ۴۰۰ هزار سالهی تمدن در شمال خلیج فارس
در پهنهی نیلگون خلیج فارس، در مرز میان تاریخ و جغرافیا، نگینی باستانی میدرخشد؛ «دهتل»، این میراثدار شگفتانگیز، رازی ۴۰۰ هزار ساله را در دل خود نهان کرده است. روایت سنگها، که گویا قصهی تاریخ را از گذشتهی این پهنه تا ابدیت بازگو میکند.

کشمکش بر سر ویرانی مدرسهی تاریخی طوبی
پژوهشگران تاریخ تهران به گواهی نقشههای ثبتی و خاطرات نوشتاری محلهی سنگلج، باور دارند مدرسهی طوبی، نخستین مدرسهی دخترانهی تهران در دورهی قاجار بوده و نباید به بهانهی ساختوساز ویران شود، با اینهمه وکیل مالک کنونی سازه ادعا میکند این ساختمان، مدرسهی تاریخی طوبی نیست.


