خـــرد ایــرانـی
۲۰ شهریور ۱۴۰۵
روز گرگان، روایت یک نام، یک شهر، یک تاریخ
چند سال پیش بنا بر این گذاشته شد که در سالنمای کشور روز بیستم شهریورماه به نام «روز گرگان» شناخته شود. سبب این نامگذاری به رویدادی چند دههای بازمیگشت. در آن رویداد، در 20 شهریور 1316 خورشیدی، نام استرآباد به گرگان تغییر یافت تا خاطرهی شهر کهن گرگان زنده بماند. شهر گرگان با تاریخی دیرینه، در سدهی هفتم مهی و بر اثر یورش مغولان بهتمامی ویران شده بود. سپستر در روزگاری نزدیک به ما شهر کنونی گرگان پی افکنده شد. نامگذاری روزی به نام گرگان، زمانیست تا با دیرینگی تاریخ، زیبایی طبیعت، ژرفای فرهنگ و مردم مهربان و مهماننواز گرگان، بیشتر آشنا شویم.

دیوار تاریخی گرگان
۱۹ شهریور ۱۴۰۵
ایران در چنگال اهریمنان - خانهی تاریخی تومانیان ویران شد
شبیخون با لودر به سازهی درخور ارزش و تاریخی خانهی تومانیان (پادگان روسها) در سبزوار آن هم در روز روشن، موجی از اعتراض میان کنشگران میراث فرهنگی پدید آورده است.

مهندسی خرد در آینهی شاهنامه؛ تحلیل مدیریتی و فنی ساخت ایوان مدائن
آغاز بازسازی کاخ گلستان پس از جنگ و نجات سازهها پیش از بارندگی
مرحله دوم برنامه جامع حفاظت و مرمت کاخ گلستان، با تمرکز بر تثبیت بناها و پیشگیری از گسترش آسیبهای ناشی از جنگ ۴۰ روزه، آغاز شد.

شهر سوخته، زیر چکمهی چپاول
از زمانی که تمدن جیرفت و شهرسوخته شناخته شد، خبر حفاریهای غیرمجاز در آن گسترهی کهن و بهدست قاچاقچیان، همواره بهگوش رسیده است. اما این روزها خبرهای نگرانکنندهی بیشتری میرسد؛ خبرهایی که از به باد غارت رفتن بازماندهی تمدن جیرفت به دست قاچاقچیها نشان دارد.

۱۸ شهریور ۱۴۰۵
تاریخ و فرهنگ ایران - کدام وامواژه؟ خوشخیم یا بدخیم؟
این که زبانی وامواژه داشته باشد به خودی خود نه آکی (عیبی) به شمار میآید و نه ننگی بر دامن زبان مینشاند. در برخورد با وامواژهها نخست باید آنها را بر پایهی سنجههایی دستهبندی کرد. از دید من در یک دستهبندی ساده میتوان وامواژهها را به دو دستهی «خوشخیم» و «بدخیم» بخش کرد.

۱۵ شهریور ۱۴۰۵
زیست بوم ایران - چنار 500 سالهی قاسمآباد ثبت ملی شد
همزمان با چنار کهنسال روستای قاسمآباد، دو گویش «تُرکی شاهسونی» و «تُرکی سربندی»، و جشنوارهی پرواز کاغذبادها نیز به ثبت ملی رسیدند.

۱۴ شهریور ۱۴۰۵
ضرورت بازاندیشیِ برخی مفاهیم در تاریخ ایران (بخش ۲) - دکتر علی میرفطروس
عنایت دوستان عالیمقدار به بخش نخست مقاله نوید تازه ای در بازاندیشیِ تاریخ ایران است. در واقع، «شیوۀ اروپا محوری» (Euro-centrisme) یا اعتقاد به «امتناع تفکّر در فرهنگ ایران» روشنگر علل و عوامل این «امتناع» نیست چرا که در تاریک ترین دوره های اروپا در قرون وسطی جامعۀ ایران از مناسباتی برخوردار بود که امروزه «تجدّد» نامیده می شود.۱
هشدار درباره توسعه مرودشت در حریم درجه 2 تختجمشید
سرپرست پایگاه میراث جهانی تختجمشید با مخالفت آشکار با افزودن (:الحاق) روستای مهدیه به شهر مرودشت، توسعهی گسترهی شهری در حریم درجه ۲ این اثر جهانی را تصمیمی غیرکارشناسی و بهدور از توصیههای یونسکو دانست و نسبت به پیامدهای بلندمدت آن برای وضعیت حفاظتی تختجمشید و جایگاه این اثر در فهرست میراث جهانی هشدار داد.

