جشنوارهی آش جوشپره روستای باغ آسیا در شهرستان گناباد، در سالنمای رویدادهای گردشگری کشور، ثبت شد. این خوراک هشت سال پیش در فهرست میراث فرهنگی ناملموس کشور به ثبت رسیده بود.
درختان چیتگر یکییکی از چرخه فضای سبز تهران خارج میشوند؛ تصاویری از تنههای بریدهشده و قطعات خالی این بوستان جنگلی، بار دیگر نگرانیها درباره سرنوشت جنگلی را که از دهه ۴۰ برای تهران ساخته شد، افزایش داده است.
درخت چنار کهنسال روستای فیروزآباد شهرستان مشهد در فهرست میراث طبیعی ملی ایران ثبت شد.
جامعهی باستانشناسی ایران در نامهای به مسعود پزشکیان، رییسجمهور، درخواست کرد که برای نجات میراث فرهنگی ایران و نگاهبانی از تخت جمشید، کاری فوری انجام شود. این نامه پس از طرح پیوست (:الحاق) حریم درجه دو تخت جمشید به مرودشت و نگرانی از توسعه ساختوساز در محوطهای که هنوز کاوش باستانشناسی نشده، نوشته شده است.
بیستوپنجم شهریورماه در سالنمای کشور به نام «روز خرما» شناخته میشود. در کشور ما سالانه یکمیلیون تُن خرما تولید میشود. از اینرو خرما جایگاهی مهم و همیشگی در سفرهی ایرانیها دارد. ارزش خوراکی خرما و سودمندیهای درمانگریاش نیز از روز خرما رویدادی درخور نگرش میسازد.
بررسیهای باستانشناسان در تپههای آبیل شهرستان هیرمند در استان سیستان و بلوچستان، نشان میدهد از میان بیش از ۴۰ تپه و پشته کمبلندا با برجایماندههای معماری خشتی، بیش از ۶ تپه باستانی که تا سال ۱۳۹۸ دارای آثار معماری مشهود بودهاند، به سراسر ویران و هموارسازی (:تسطیح) شدهاند. نزدیک به ۵.۵ هکتار از عرصه این محوطه تاریخی در پی ساختوسازهای مسکونی، بهویژه پس از سیل ویرانگر سال ۱۳۹۸، از میان رفته است.
بیستوچهارم شهریور 1310 خورشیدی، مجموعهی پاسارگاد در فهرست آثار تاریخی ایران ثبت شد. اکنون از ثبت ملی این مجموعهی کممانند باستانی، 95 سال میگذرد. پاسارگاد با همهی فرازوفرودهایی که در این بازهی زمانی کموبیش یکصدساله دیده، اثری است که نگاه جهان به آن دوخته شده است.
در میان صخرههای بلند «تنگ چوگان»، و در کناره رودخانه تاریخی شاپور در کازرون یکی از بیمانندترین اسناد تصویری تاریخ باستانی ایران، در پی دستیازیهای ویرانگر انسانی و عامل طبیعی دچار آسیبهای جبرانناپذیر شده است.
در شهریورماه امسال (1405 خورشیدی)، کشور فارسیزبان تاجیکستان سیوپنجمین سال خویشآزادی و خودگردانی (:استقلال) خود را با برگزاری آیینهایی باشُکوه و ویژه، جشن گرفت. از ایران شماری از استادان زبانوادبیات فارسی باشندهی جشنها بودند. یکی از آنها دکتر علیرضا قیامتی، استاد دانشگاه فردوسی مشهد و شاهنامهشناس نامور، بود. او در تالاری مملو از استادان و مهمانان باشنده، به همان بهانه و نیز یادکرد از شاهنامه و جایگاه آن در نزد مردم تاجیکستان، سخنرانی کرد. امامعلی رحمان، رییسجمهور تاجیکستان، در زمان سخنرانی دکتر قیامتی در تالار حضور داشت و سخنهای استاد ایرانی را بهدقت شنید. عنوان سخنرانی قیامتی «شاهنامه؛ پل مشترک ما- تاجیکستان و ایران» بود.
با وجود مخالفت وزارت میراث فرهنگی و شورای راهبری پایگاههای جهانی پارسه و پاسارگاد، سرانجام بخشی از حریم درجه ۲ تخت جمشید (روستای مهدیه) به محدودهی شهری مرودشت پیوست.
سنگنوشتهی صخرهای قراجهلو اهر در واپسین نشست شورای ثبت ملی آثار غیرمنقول کشور بهعنوان پنجمین کتیبهی اورارتویی آذربایجانشرقی در فهرست آثار ملی ثبت شد.
چند سال پیش بنا بر این گذاشته شد که در سالنمای کشور روز بیستم شهریورماه به نام «روز گرگان» شناخته شود. سبب این نامگذاری به رویدادی چند دههای بازمیگشت. در آن رویداد، در 20 شهریور 1316 خورشیدی، نام استرآباد به گرگان تغییر یافت تا خاطرهی شهر کهن گرگان زنده بماند. شهر گرگان با تاریخی دیرینه، در سدهی هفتم مهی و بر اثر یورش مغولان بهتمامی ویران شده بود. سپستر در روزگاری نزدیک به ما شهر کنونی گرگان پی افکنده شد. نامگذاری روزی به نام گرگان، زمانیست تا با دیرینگی تاریخ، زیبایی طبیعت، ژرفای فرهنگ و مردم مهربان و مهماننواز گرگان، بیشتر آشنا شویم.
دیوار تاریخی گرگان
شبیخون با لودر به سازهی درخور ارزش و تاریخی خانهی تومانیان (پادگان روسها) در سبزوار آن هم در روز روشن، موجی از اعتراض میان کنشگران میراث فرهنگی پدید آورده است.
مرحله دوم برنامه جامع حفاظت و مرمت کاخ گلستان، با تمرکز بر تثبیت بناها و پیشگیری از گسترش آسیبهای ناشی از جنگ ۴۰ روزه، آغاز شد.
از زمانی که تمدن جیرفت و شهرسوخته شناخته شد، خبر حفاریهای غیرمجاز در آن گسترهی کهن و بهدست قاچاقچیان، همواره بهگوش رسیده است. اما این روزها خبرهای نگرانکنندهی بیشتری میرسد؛ خبرهایی که از به باد غارت رفتن بازماندهی تمدن جیرفت به دست قاچاقچیها نشان دارد.
این که زبانی وامواژه داشته باشد به خودی خود نه آکی (عیبی) به شمار میآید و نه ننگی بر دامن زبان مینشاند. در برخورد با وامواژهها نخست باید آنها را بر پایهی سنجههایی دستهبندی کرد. از دید من در یک دستهبندی ساده میتوان وامواژهها را به دو دستهی «خوشخیم» و «بدخیم» بخش کرد.
همزمان با چنار کهنسال روستای قاسمآباد، دو گویش «تُرکی شاهسونی» و «تُرکی سربندی»، و جشنوارهی پرواز کاغذبادها نیز به ثبت ملی رسیدند.
عنایت دوستان عالیمقدار به بخش نخست مقاله نوید تازه ای در بازاندیشیِ تاریخ ایران است. در واقع، «شیوۀ اروپا محوری» (Euro-centrisme) یا اعتقاد به «امتناع تفکّر در فرهنگ ایران» روشنگر علل و عوامل این «امتناع» نیست چرا که در تاریک ترین دوره های اروپا در قرون وسطی جامعۀ ایران از مناسباتی برخوردار بود که امروزه «تجدّد» نامیده می شود.۱
سرپرست پایگاه میراث جهانی تختجمشید با مخالفت آشکار با افزودن (:الحاق) روستای مهدیه به شهر مرودشت، توسعهی گسترهی شهری در حریم درجه ۲ این اثر جهانی را تصمیمی غیرکارشناسی و بهدور از توصیههای یونسکو دانست و نسبت به پیامدهای بلندمدت آن برای وضعیت حفاظتی تختجمشید و جایگاه این اثر در فهرست میراث جهانی هشدار داد.
مدیرکل ثبت آثار ملی و جهانی وزارت میراثفرهنگی، گردشگری و صنایعدستی از ثبت «نان سنگک» در فهرست میراث ناملموس کشور خبر داد و گفت: این نان بهعنوان یکی از اصیلترین و مردمیترین جلوههای فرهنگ خوراکی ایران، پس از گذر از مراحل کارشناسی در شورای ملی ثبت آثار ناملموس به ثبت رسید.
سرپرست گروه کاوش شهرسوخته از کشف مجموعهای کممانند از نشانههای فرهنگی، اجتماعی و گذران زندگی در بیستویکمین فصل کاوشهای این گستره خبر داد و گفت: کشف گونهای متفاوت از یک بازی فکری 4600 ساله، شانهی استخوانی نقشدار، بازماندههای مواد ارگانیک مانند: تخممرغ، پارچه و چرم و گونههای جدیدی از تدفین، افقهای تازهای را برای شناخت ویژگیهای کمترشناختهشده زندگی و فرهنگ مردمان شهرسوخته در هزارهی سوم پیش از میلاد گشوده است.
آیین «منشور کوروش؛ سرمایهی ملی و میراث جهانی» بهکوشش انجمن آثار و مفاخر فرهنگی، با باشندگی شماری از دوستداران و کارشناسان تاریخ و فرهنگ ایرانی سهشنبه، دهم شهریورماه 2585 در تالار اجتماعات این انجمن برگزار شد.
