در میان شمار بسیار درختان دیرینهسال ایران، سرو باشت را یکی از سه درخت بسیار کهنسال سرزمین ما میدانند. این درخت شکوهمند، در استان کهکیلویه و بویراحمد رو به پهنهی آسمان دارد. در همسایگی آن، در استان چهارمحال و بختیاری نیز شماری از درختان کهنسال سر برآوردهاند. در آنجا 18 چنار، هفت گردو، سه بنه، سه بلوط ایرانی (بَرودار)، سه داغداغان، سه نارون، سه توت، سه زبان گنجشک و دو اُرس کهن شناسایی و ثبت شده است.
ایران سرزمین درختان کهنسال است. نیاکان ما برخی از درختان را در زمانی کاشتهاند که هنوز نخستین فرامانرواییها در فلات ایران شکل نگرفته بود. در گذر از سهمناکترین و توفانیترین رویدادهای تاریخی نیز از درختان نگاهبانی کردهاند. از همینروست که شمار درختان کهنسال، و بسیار کهنسال در ایران فراوان است. نمونهای از این موجودات زنده و زیبا را در سیستان و بلوچستان میتوان دید.
در فرهنگ ما درخت یکی از گرامیترین موجودات زنده است. درخت با جان و جهان ایران و ایرانیان گره خورده است. نشانهی درستی این سخن، شمار بسیار درختان دیرینه سال و کهنسالی است که در هر گوشهی ایران یافت می شود. یک نمونهی آن، درختان استان سمنان است.
در فرهنگ ایرانی، بهروزی آدمی و سربلندی او جایگاهی برجسته دارد. نماد و نشانهی چنان ویژگیای را در درخت میتوان دید. از اینروست که در نگاه ما بالیدن و شاخ و برگ گرفتن درختان، ارج بسیار و سپنیدنهای دارد و نگاهبانی از آنها خویشکاری هر انسان نیکی شناخته میشود. بیگمان راز دیرپایی درختان سرزمین ما در همین نکته و باور نهفته است.
پارسیانجمن: از کرانه های سرسبز و خرمی که امروز مازندران نامیده میشود، در نامههای باستان با نامِ تبرستان یاد شده است و پس از تازش اسلام نیز نویسندگانِ ایرانی و انیرانی آن را تبرستان خواندهاند. در سدههای نخستینِ اسلامی نیز یاد و نامِ تبرستان و اسپهبدانِ نژادهی آن سامان در نبیگها(کتب) آمده است.
پیش سخن: کورش هخامنشی ابرمردی شگرف و مینوی که بیگمان یکی از خوشنامترین فرمانروایان در تاریخ جهان است. این مرد بزرگ و نامدار نمادی(:مظهری) از منشهای (:صفات) عالی اخلاقی، چون رواداری(:تسامح)، نوعدوستی، احترام به فرهنگها، استقامت، فداکاری و مروت را عرضه داشته است. او به هنگام جنگ دلیر و بیباک و به وقت صلح مهربان و بلندنظر بود. او دستگیر ضعیفان و عاجزان بود و به گونهای که بیگانگان آرزو داشتند که سایه این فرمانروای رئوف بر سرشان باشد.
